| Trzy podstawowe grupy umiejętności (od urodzenia do 11 miesiąca życia) |
| Rozwój Osobisty, społeczny i emocjonalny | Pewność siebie | Uczucia i zachowanie | Związki |
| - Śmieje się i guga z przyjemnością (np. w odpowiedzi na gilgotki), | - Uspokaja się w reakcji na znany dotyk, głosy i twarze, | - Lubi towarzystwo i szuka kontaktu z innymi, |
| - Używa głosu, gestów, kontaktu wzrokowego i ekspresji twarzy aby nawiązać kontakt z innymi i utrzymać ich uwagę, | - Poszukuje fizycznego i emocjonalnego komfortu poprzez wtulanie się w osoby dobrze mu znane, | - Intensywnie patrzy na twarze i kopiuje ruchy twarzy np. pokazuje język, otwiera buzię, |
| | - Uspokaja się kiedy jest trzymany, kołysany, kiedy mówi się i śpiewa do niego delikatnym głosem, | - Reaguje kiedy się do niego mówi np. rusza nogami, otwiera buzię, |
| | - Potrafi pokazać zakres różnych emocji takich jak: przyjemność, strach, podekscytowanie, | - Rozpoznaje i najbardziej reaguje na głos głównego opiekuna (twarz się zmienia, wzrasta aktywność kiedy opiekun się pojawia), |
| | - Reaguje emocjami na emocje innych (np. śmiechem na śmiech, poddenerwowaniem na smutek lub płacz), | - Reaguje na to na czym skupia się opiekun ( wodzi za nim wzrokiem), |
| | | - Lubi być podnoszony i przytulany, |
| Rozwój fizyczny | Przenoszenie i podnoszenie | Zdrowie i samo higiena | |
| - Odraca główkę w odpowiedzi na dźwięki i obrazy, | - Odpowiada na i dobrze się rozwija dzięki miłemu, delikatnemu fizycznemu kontaktowi z innymi i dzięki ich trosce, | |
| - Stopniowo zdobywa umiejętność podnoszenia i trzymania własnej główki, | - Potrafi wyrazić głód, dyskomfort oraz pragnienie, | |
| - Porusza ramionami i nogami, które stopniowo stają się bardziej skoordynowane (kontrolowane), | - Oczekuje – reaguje na karmienia (posiłki) z zainteresowaniem, | |
| - Potrafi przewrócić sie z plecków na brzuszek i z brzuszka na plecki, | | |
| - Kiedy leży na brzuszku zaczyna podnosić główkę, później klatkę piersiową, najpierw na przedramionach a później na prostych ramionach, | | |
| - Obserwuje swoje rączki i nożki- kiedy leży na plecach podnosi i chwyta nóżki w pionie, | | |
| - Wyciąga rączki po przedmioty, dotyka je i zaczyna je trzymać, | | |
| - Bada przedmioty buzią, często chwyta przedmioty i wkłada je sobie do buzi, | | |
| Komunikacja i język | Słuchanie i uwaga | Rozumienie | Mówienie |
| - Odwraca się w stronę dźwięku, następnie lokalizuje zakres dźwięku, | - Zatrzymuje się i patrzy kiedy słyszy własne imię, | - Potrafi komunikować swoje potrzeby i uczucia na swoje różne sposóby, np. poprzez płacz, guganie, |
| - Słucha, odróżnia/rozpoznaje i reaguje na intonacje i barwy głosów, | - Zaczyna rozumieć znane gesty, dźwięki i słowa, | - Reaguje własnymi dźwiękami w odpowiedzi na słowa wypowiadane do niego poprzez bliską osobę, |
| - Reaguje w interakcji z innymi poprzez uśmiech, patrzenie i ruchy, | | - Unosi ramionka czekając na to, że zostanie podniesiony, |
| - Wycisza się albo reaguje (dość żywiołowo) kiedy słyszy jak się do niego mówi, | | - Ćwiczy i stopniowo rozwija swoją mowę aby komunikować się z innymi (gaworzy, powtarza sylaby, bawi się swoim głosem), |
| - Patrzy uważnie na osobę, która do niego mówi ale przestaje jeśli ta osoba znika z pola widzenia np. się odwraca, | | |
| - Wsłuchuję się w znane mu dźwięki, słowa albo zabawy (tzw. Finger plays), | | |
| - Rozprasza się kiedy pojawiają się nowe bodźce, | | |
| Cztery szczegółowe grupy umiejętności (- te grupy podane są orientacyjnie dla dzieci do skończonych 24 miesięcy życia, nikt nie obserwuje jak z “pisaniem” czy „technologią” radzi sobie maluszek pięcio czy nawet czternasto miesięczny). |
| Literatura | Czytanie | Pisanie | |
| - Lubi patrzeć na książki i inne wydrukowane obrazki, | Późniejsza umiejętność pisania opiera się na tych doświadczeniach jakie dzieci zdobyły w okresie niemowlęcym i wczesno dziecięcym. Znim nauczą się pisać muszą nauczyć się komunikować, następnie uczą się zapisywać słowa, które potrafią powiedzieć. | |
| Matematyka | Cyfry
| Ksztaty, przestrzeń i mierzenie
| |
| - Zauważa zmiany w obrazkach i przedmiotach (w grupie do 3), | Wczesna dziecięca świadomość jeśli chodzi o kształy, przestrzeń i długość rozwija się poprzez możliwość obserwacji własnych ruchów, zabawę i odkrywanie. | Wczesna dziecięca świdomość jeśli chodzi o kształy, przestrzeń i długość rozwija się poprzez możliwość obserwacji własnych ruchów, zabawę i odkrywanie. |
| Rozumienie świata | Ludzie i sąsiedztwo | Świat | Technologia |
| Początkowe rozumienie ludzi i sąsiedztwa opiera się na wczesnych nawiązanych relacjach z osobami ważnymi dla dziecka. | - Porusza oczami, następnie głową kiedy wodzi za jakimś przedmiotem, | Początki rozumienia technologii bazują na wczesnych doświadczeniach jakie maluchy zdobywają poprzez zabawę różnymi przedmiotami i obserwowanie jak się zachowują pod wpływem różnych reakcji na nie. |
| | - Reaguje gwałtownie jeśli przedmiot albo twarz nagle znika z pola widzenia, | |
| | - Z zainteresowniem patrzy na pokój, poszukuje nowych interesujących obiektów i wydarzeń, | |
| | - Uśmiecha się z przyjemnością podczas dobrze mu znanych zabaw, | |
| | - Powtarza czynności, które powodują jakąś reakcję np. potrząsa grzechotką, | |
| Sztuka i projektowanie | Poznawanie i używanie materiałów i mediów | Bycie twórczym | |
| Dzieci badają materiały i przedmioty jako część poznawania otaczającego ich świata. | Dzieci muszą na początku odkrywać świat i zrozumieć różne sposoby komunikowania się zanim zaczną wyrażać własne pomysły poprzez sztukę czy projektowanie. | |